جغرافیا علمی برای بهتر زیستن
آموزش و مشاوره سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) 
نويسندگان

جایگاه و ویژگی های زمین شناسی

 

بخش بیشتر استان مازندران در دامنه‌های البرز شمالی قرار دارد. این بلندیها (کوههای البرز) چین های حاشیه ای ورق ایران مرکزی هستند که با ورق توران (اوراسیا) فصل مشترک دارد. به عبارت دیگر زمین درزتتیس کهن، در یک راستای تقریباً خاوری ـ باختری ‌ـ از خاور تا باختر استان مازندران عبور می‌کند. ولی این زمین درز نمود آشکار ندارد و بخش بیشتر منشورهای فزاینده در زون برخوردی دوقاره اوراسیا و گندوانا از بین رفته است.
   در استان مازندران چند زون ساختاری جداگانه قابل شناسایی است که از شمال به جنوب عبارتند از :
   - زون فروافتاده خزر جنوبی
   فرونشست خزر جنوبی یک فروافتادگی درون قاره‌ای است پی سنگ این فرونشست با ضخامت تقریبی 15 تا 20 کیلومتر از نوع پوسته‌های بازالتی است که با ردیف ضخیم (15 تا 25 کیلومتر) و چین نخورده‌ای از سنگهای رسوبی به سن پالئوژن تا کواترنری پوشیده شده است.
   - زون گرگان ـ رشت
   زون گرگان ـ رشت شامل توالی ستبری از نهشته‌های میوسن تا کواترنری است که به طور دگرشیب سنگهای مزوزوئیک البرز را می‌پوشانند. لیتوفاسیس ردیف‌های مذکور عمدتاً دریائی و متفاوت از نهشته‌های همزمان در سایر بخشهای البرز است ولی ویژگیهای سنگی آنها با توالیهای دریای پاراتیس درخور توجه است.
   حفاریهای متعدد رسوبات پلیو ـ کواترنر در نوار ساحلی نشان می‌دهد که این رسوبات متعلق به حوضه خزر است که به علت فرونشینی کف آن ساحل قدیمی را رها کرده است.
   زون البرز مرکزی
   بخش بیشتر استان مازندران ویژگیها زمین‌شناسی و ساختاری البرز مرکزی را دارد. در این زون سنگهای نئوپروزوئیک پسین رخنمون محدود دارند. سنگهای پالئوزوئیک ردیف‌های پلاتفرمی است که نبودهای چینه شناسی فراوان دارد. بخش بیشتر این زون با نهشته‌های زغالدار تریاس بالا ـ ژوراسیک میانی پوشبیده شده که در پیش بوم بلندیها انباشته شده‌اند.
   بررسی پالئوژئوگرافیک نشان می‌دهد که در اواخر مزوزوئیک بخش جنوبی استان مازندران به یک فرازمین تبدیل شده به همین لحاظ خاکسترهای آتشفشانی اوایل ترسیر و نیز نهشته‌های آواری همزمان با کوهزائیهای سنوزوئیک در جنوب مازندران رخنمون بسیار ناچیز دارند.
   در مورفولوژی امروزی استان مازندران رویکردهای تکتونیکی متعدد نقش داشته‌اند. (که از آن میان نقش فازهای کوهزائی الپ پایانی در بیشترین مقدار است که حاصل آن چین خوردگی و گسلش‌های فشارشی از نوع راندگی است. بطوریکه راندگیها در ساختار ناحیه اثر درخور توجه دارند و حتی میتوان پذیرفت که بخشی از چین‌خوردگیها حاصل عملکرد گسل‌های تراستی است.
   در استان مازندران تنش‌های فشارشی فازهای آلپ پایانی خاتمه نیافته است به عبارت دیگر این استان هنوز فعال است . زمین لرزه‌های گاه بیگاه امروزی استان نشانه تداوم فشارش حاکم بر زمین استان است.

[ ۱۳٩۱/۸/٥ ] [ ٩:٠٤ ‎ب.ظ ] [ خلیل غلام نیا ]

.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

دانشجوی کارشناسی ارشد سنجش از دور و سیستم اطلاعاتی جغرافیایی دانشگاه تبریز ورودی93
صفحات اختصاصی
امکانات وب
RSS Feed